लुम्बिनी प्रदेश विश्वप्रसिद्ध बौद्ध धर्मस्थलको रूपमा परिचित छ। यहाँको धार्मिक पर्यटनले मात्र होइन, सांस्कृतिक कार्यक्रम र अन्तर्राष्ट्रिय मेलाले पनि प्रदेशको अर्थतन्त्रमा ठूलो योगदान पुर्याउँछ। प्रदेश सरकारले लुम्बिनीलाई अन्तर्राष्ट्रिय पर्यटकको आकर्षण केन्द्र बनाउन विभिन्न पहल अघि सारेको छ।
प्रदेशले नयाँ होटेल, रिसोर्ट, र पर्यटक मार्गको पूर्वाधार विकास गर्दैछ। स्थानीय व्यवसायी र युवा उद्यमीलाई पर्यटनसँग सम्बन्धित स्टार्टअप र सेवामा लगानी बढाउन प्रोत्साहित गरिएको छ। यसले रोजगारीको अवसर मात्र नभई प्रदेशको आर्थिक विविधीकरणमा पनि योगदान पुर्याउनेछ।
धार्मिक स्थलको संरक्षण र आधुनिक सुविधाको मिश्रणले लुम्बिनीलाई दिगो पर्यटन गन्तव्य बनाउने लक्ष्य राखिएको छ। अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलन, बौद्ध शिक्षा कार्यक्रम, र सांस्कृतिक प्रदर्शनीहरूले प्रदेशको वैश्विक दृश्यता बढाइरहेका छन्।
तर चुनौतीहरू कम छैनन्। पुरानो पूर्वाधार, यातायातको समस्या, र स्थानीय प्रशासनिक प्रक्रियाको ढिलाइले परियोजनाको गति कहिलेकाहीँ सुस्त बनाउँछ। यसलाई पारदर्शी योजना र समुदायको सहभागिताले समाधान गर्न सकिन्छ।
कृषि र स्थानीय हस्तकला क्षेत्रले पनि लुम्बिनीको अर्थतन्त्रमा योगदान पुर्याउन सक्छ। हस्तकला बजार, कृषि उत्पादन, र स्थानीय उपभोक्ता व्यवसायले पर्यटनसँग जोडिँदा समग्र विकासमा मद्दत पुर्याउनेछ।
प्रदेशका अधिकारी भन्छन्, “धार्मिक पर्यटन र सांस्कृतिक प्रवर्द्धनसँगै लुम्बिनीले दिगो आर्थिक र सामाजिक विकासको उदाहरण पेश गर्न सक्छ।”
स्थानीय समुदाय, युवा उद्यमी, र निजी क्षेत्रको सक्रिय सहभागिताले लुम्बिनी प्रदेशलाई नेपालकै महत्वपूर्ण पर्यटन र आर्थिक केन्द्र बनाउने सम्भावना बढाएको छ।
यदि योजना समयमै कार्यान्वयन भयो भने लुम्बिनी प्रदेशले धार्मिक पर्यटनको माध्यमबाट राष्ट्रिय अर्थतन्त्रमा महत्वपूर्ण योगदान पुर्याउने अपेक्षा गरिएको छ।
